IELTS сөздері · Қоғам және әлем

IELTS сөздері: Қоршаған орта

Қоршаған орта тақырыбының сөздері емтиханның барлық бөлімінде үнемі кездеседі: Part 1-де қайта өңдеу немесе көлік туралы сұрақтар, Part 2-де табиғи орынды немесе қызық көрінетін жануарды сипаттау сияқты карточкалар (cue card), Part 3-те үкіметтер мен жеке адамдардың рөлі туралы талқылаулар, ал Writing Task 2-де ластану немесе климат саясаты туралы эсселер. Тақырып өте болжамды болғандықтан, үміткердің сөздік қоры шынымен кең пе, әлде сол үш тіркесті қайта-қайта айтып жүр ме — емтихан алушылар мұны тез байқайды.

Мұнда 6 балл деңгейіндегі жауапты 7 балл деңгейіндегі жауаптан сөздердің өзі сирек ажыратады — ажырататын нәрсе дәлдік пен коллокация. Егер «pollution is very bad» десеңіз, бұл түсінікті, бірақ жалпылама; «air quality has deteriorated» десеңіз, өзгерісті атап, сөздердің табиғи үйлесімін меңгергеніңізді көрсетесіз. Ең жиі кездесетін қателер: нақты мәселені атаудың орнына «the environment» деген жалпы сөзді шамадан тыс қолдану; сөйлемде дұрыс қолдана алмайтын болсаңыз да, «greenwashing» сияқты сирек сөзді қыстыра салу; нақты сұраққа қарай қайта өңдеу, шығарындылар, жабайы табиғат және ресурстар арасында алмастырып отырудың орнына барлық жауапта «protect nature» дегенді дерлік қайталау.

Бұл тақырып қай жерде кездеседі

  • Part 1Өз өміріңіз туралы жылыту сұрақтары — «Do you do anything to help the environment?», төменде тағы төрт сұрақ бар.
  • Part 2Describe a natural place you have visited, Describe an animal you find interesting сияқты карточка бойынша бір минуттан екі минутқа дейінгі монолог.
  • Part 3Абстрактілі қосымша сұрақтар, мұнда дәлдік ең маңызды — «Should governments or individuals take responsibility for reducing pollution?».
  • Writing Task 2«қоршаған орта» тақырыбындағы эссе сұрақтары дәл осындай тіркестерді бағалайды — айта алатын коллокацияңызды жаза да аласыз.

… орнына … деңіз

Ой сол, сөздер дәлірек. Сол жақ бағанда көпшілік алдымен таңдайтыны, оң жақта емтихан алушы дәл деп қабылдайтыны.

Мұның орнынаБылай деңіз
pollution is very bad air quality has deterioratedнақты мәселені және оның бағытын атайды
people should not waste things people should cut down on wasteбұйрық емес, табиғи phrasal verb
the weather is changing a lot weather patterns have become more extremeнақты әрі емтихан алушылар айтатындай тіркес
we need to use less plastic we need to reduce single-use plasticжай ғана «plastic» емес, нақты санатты атайды
factories make the air dirty factories emit harmful pollutants«emit» етістігі «make dirty» тіркесінен дәлірек
animals are dying out because of us human activity is driving species to extinctionресми стиль Part 3 талқылауына сай келеді
it is good for nature it benefits the local ecosystem«ecosystem» сөзі «nature» сөзінен нақтырақ
the government should do something about it the government should enforce stricter regulations«do something» дегеннің орнына нақты әрекетті атайды

Балл деңгейі бойынша тіркестер

Әр тіркестің мағынасы және шынымен айта алатын бір сөйлемі бар. Жеке сөзді емес, сөйлемді жаттаңыз.

6 балл

6 балл: негізгі тіркестер

Анық, дұрыс, жиі қолданылатын. Олар жаттап алған сияқты естілмей, бүкіл жауапты көтереді.

  • pollution

    сөз

    ауаны, суды немесе жерді бүлдіретін зиянды заттар немесе қалдықтар

    In my city, pollution gets much worse in winter because of traffic.

  • recycle

    сөз

    қолданылған материалдарды қайта пайдалануға болатындай өңдеу

    My family started to recycle paper and bottles a few years ago.

  • climate change

    коллокация

    ғаламдық температура мен ауа райы заңдылықтарының ұзақ мерзімді өзгерістері

    I think climate change is the biggest problem my generation will face.

  • natural resources

    коллокация

    су, ағаш немесе минералдар сияқты табиғаттан алынатын материалдар

    My country has a lot of natural resources, especially forests and rivers.

  • renewable energy

    коллокация

    күн немесе жел сияқты таусылмайтын көздерден алынатын қуат

    More houses near me are switching to renewable energy like solar panels.

  • protect the environment

    коллокация

    табиғатқа зиян келмеуі үшін әрекет ету

    I try to protect the environment by walking instead of driving short distances.

  • plastic waste

    коллокация

    тасталатын пластиктен жасалған қоқыс

    There is so much plastic waste on the beaches near my hometown.

  • wildlife

    сөз

    табиғи ортада өмір сүретін жануарлар мен өсімдіктер

    The national park near my city protects a lot of local wildlife.

  • public transport

    коллокация

    автобус, пойыз және бәріне ортақ басқа да көлік түрлері

    I take public transport to work because it produces less pollution than driving.

  • carbon emissions

    коллокация

    ауаға бөлінетін көмірқышқыл газының мөлшері

    Factories in my region are being asked to lower their carbon emissions.

7 балл

7 балл: коллокациялар

Бірге жүретін сөздер. Сөздік қор бойынша 6 және 7 балл арасындағы айырма осы жерден басталады.

  • carbon footprint

    коллокация

    сіздің әрекеттеріңіз шығаратын көмірқышқыл газының мөлшері

    Flying less is the easiest way to shrink my carbon footprint.

  • phase out

    phrasal verb

    бір нәрсені қолдануды біртіндеп тоқтату

    My country plans to phase out petrol cars over the next decade.

  • take a toll on

    идиома

    біртіндеп зиян немесе залал келтіру

    I think years of overfishing take a toll on local fish populations.

  • die out

    phrasal verb

    жойылып кету немесе мүлде жоғалу

    Several bird species in the area have started to die out.

  • environmentally friendly

    коллокация

    табиғатқа аз зиян келтіретін немесе мүлде келтірмейтін

    I always look for environmentally friendly packaging when I go shopping.

  • deplete natural resources

    коллокация

    ресурстарды қалпына келуінен жылдамырақ біртіндеп таусу

    Heavy industry in the region continues to deplete natural resources quickly.

  • dwindling resources

    коллокация

    тұрақты түрде азайып бара жатқан қор

    Farmers in the area are already struggling with dwindling resources like water.

  • curb emissions

    коллокация

    ауаға бөлінетін зиянды газдарды шектеу немесе азайту

    New taxes on fuel are meant to curb emissions from private cars.

  • crack down on

    phrasal verb

    заңсыз нәрсені тоқтату үшін қатаң шара қолдану

    Authorities have started to crack down on illegal logging in the forest.

  • raise awareness

    коллокация

    көбірек адамның бір мәселені түсінуіне немесе байқауына көмектесу

    Our school ran a campaign to raise awareness about ocean plastic.

  • single-use plastic

    коллокация

    бір рет қолданғаннан кейін тастауға арналған пластик бұйымдар

    My city banned single-use plastic bags in supermarkets last year.

  • tackle climate change

    коллокация

    климаттың өзгеруі мәселесін шешу үшін тікелей әрекет ету

    Young people I know feel we should tackle climate change more urgently.

8 балл

8 балл: дәл тіркестер

Дәл, көбіне идиомалық. Сәйкес келетін жерге ғана қолданыңыз, сән үшін емес.

  • irreversible damage

    коллокация

    қайтып түзету немесе қалпына келтіру мүмкін емес зиян

    Scientists warn that some coral reefs have already suffered irreversible damage.

  • a drop in the ocean

    идиома

    нақты өзгеріс жасау үшін тым аз мөлшер

    One recycling bin per street feels like a drop in the ocean.

  • greenwashing

    сөз

    өнімді немесе компанияны жалған түрде экологиялық таза етіп көрсету

    Some brands are guilty of greenwashing rather than making real changes.

  • unsustainable practices

    коллокация

    зиян келтірмей жалғастыруға болмайтын әрекет тәсілдері

    The fishing industry there has relied on unsustainable practices for decades.

  • biodiversity loss

    коллокация

    белгілі бір аумақтағы әртүрлі түрлер мен мекендеу орталарының азаюы

    Deforestation is one of the main causes of biodiversity loss worldwide.

  • at the mercy of

    идиома

    бір нәрсеге мүлде тәуелді болу, оны бақылай алмау

    Coastal towns are increasingly at the mercy of rising sea levels.

  • offset

    сөз

    бір әсерді қарама-қарсы әрекетпен теңгеру

    Some airlines let passengers offset the emissions from their flight.

  • the tipping point

    коллокация

    өзгеріс қайтарылмас немесе тоқтатылмас болатын сәт

    Some scientists believe we are close to the tipping point on ice loss.

Өзіңізді тексеріңіз

Жоғарыдағы мысалдардан алынған 8 сөйлем, тіркес алынып тасталған. Бос орынға келетін тіркесті таңдаңыз — 1–4 пернелерін басыңыз немесе түртіңіз.

Мұны жасанды интеллекттің лездік кері байланысымен жаттығыңыз

Жауабыңызды қолданбада жазып алыңыз — бірнеше секундта грамматикаңыз, сөздік қорыңыз, сөйлеу еркіндігіңіз және дыбыстауыңыз талданады.

Ақылы қолданба: қанша тұрады · төлем және қаражатты қайтару · қолдау қызметі

Қолданбаның интерфейсі ағылшын тілінде; бұл сайт оны қазақ тілінде түсіндіреді.

Дауыстап жаттығыңыз

Тек оқыған тіркес әлі сіздікі емес. Мыналарға дауыстап жауап беріп, жоғарыдағы тіркестердің нешеуін шынымен қолданатыныңызды санаңыз.

Part 1 сұрақтары

  • Do you do anything to help the environment?
  • Is recycling common where you live?
  • How do you usually travel around your city?
  • Are there many parks or green spaces near your home?
  • Do you think people in your country care about the environment?

Part 3 сұрақтары

  • Should governments or individuals take responsibility for reducing pollution?
  • Why do some countries do more to protect the environment than others?
  • What can schools do to teach children about environmental issues?
  • Is it possible for economic growth and environmental protection to happen together?
  • How might daily life change if climate change gets worse?

Жиі қойылатын сұрақтар

«Global warming» мен «climate change» дегенді бірдей мағынада айту қауіпсіз бе?

Күнделікті сөйлеуде болады: емтихан алушылар бұл үшін балл кемітпейді. «Climate change» — кеңірек әрі қазіргі кезге сай термин, ол Speaking бөлімінде де, Writing Task 2-де де қауіпсіз.

Қоршаған орта тақырыптары бойынша жақсы балл алу үшін ғылыми лексика қажет пе?

Жоқ. Lexical Resource (сөздік қор) қысылған сәтте қате қолдануыңыз мүмкін техникалық жаргоннан гөрі «carbon footprint» немесе «renewable energy» сияқты дәл, табиғи коллокацияларды жоғарырақ бағалайды.

Осы тақырыптағы ең жиі кездесетін сөздік қор қатесі қандай?

«The environment is very important» және «we should protect nature» дегенді дерлік әр сөйлемде қайталау. Зат есімді тіркес пен етістікті алмастырып отыру Lexical Resource бойынша нәтижені жоғары ұстайды.

Басқа тақырыптар

Барлық сөз тақырыптары →